|
بسم الله الرحمن الرحیم
اهمیّت آئین دوست یابی و اخلاق معاشرت
یکی از مهمترین و جذابترین بخشهای دین مقدس اسلام، اخلاق اجتماعی، آئین دوستیابی و آداب معاشرت است با وجود اینکه دین اسلام نسبت به اخلاق اجتماعی و آئین دوستیابی و معاشرت اهمیّت فراوانی داده است، امّا متأسفانه از جانب ما مسلمانان نسبت به آن کم توجهی شده است. به عبارت دیگر آنقدر که دانشمندان اسلامی در قسمتهای اعتقادات، احکام، اعمال و اخلاق فردی تحقیق و بررسی داشتهاند، در قسمتهای اخلاق اجتماعی، آئین دوستیابی و معاشرت کمتر به تحقیق و پژوهش پرداختهاند. طبعاً مسلمانان نیز به قدری که، به اعتقادات و بخصوص اعمال فردی و عبادی اهمیت میدهند کمتر به اخلاق اجتماعی اهمیت میدهند. عموم مسلمانان متدیّن، اطلاعات بسیار ناقص و ناچیزی از اخلاق، معاشرت و آئین دوستیابی در دینشان دارند.
شاید بپرسید مگر اخلاق اجتماعی چقدر اهمیت دارد و یا آئین دوستیابی و معاشرت چه تأثیری در مسائل مربوط به دین دارد که باید خیلی بیشتر از اینها به آن توجه کنیم؟ در پاسخ باید گفت: اهمیت اخلاق و آداب معاشرت به موازات اهمیت سایر قسمتهای دین است و تقریباً تمام مسائل اعتقادی، عملی و اخلاق فردی در تکامل با اخلاق اجتماعی هستند. به عبارت دیگر اعتقادات، احکام عملی و اخلاق فردی بستههای ایجاد اخلاق اجتماعی و آداب معاشرت هستند.
اهمیّت اخلاق و آداب معاشرت تنها در محدوده دین خلاصه نمیشود بلکه در دنیای پیشرفته امروز، آداب معاشرت نقش بسیار مهمّی در زمینههای تجاری، سیاسی، علمی، ورزشی و .... به عهده دارد.
به عنوان مثال در تجارت، مشتری مداری یکی از اصول بسیار مهمّ و اساسی است. مشتری مداری یعنی توجه به خواست و سلیقه مشتری و بالا بردن قدرت انتخاب او، احترام به نظرات مشتریان و تکریم و ارزش دادن به مشتری و برخورد کاملاً مؤدبانه با او
با اندک تأملی متوجه میشویم که اساس مشتری مداری بر اخلاق اجتماعی و آداب معاشرت نهاده شده است. به طوریکه اگر اخلاق و آداب معاشرت را از مشتری مداری حذف کنیم، مشتری مداری مفهوم خود را از دست داده و مسئلهای بیمعنا و بیفائده خواهد شد. به عبارت دیگر یک شرکت تجاری هر قدر آئین دوستیابی را بهتر رعایت کند مشتری مدارتر و موفقتر است. در عالم سیاست، هرچند سیاست امروزی کشورها در دروغ حقهبازی و جلب منافع خلاصه میشود امّا با این حال سیاستمداران در پیشبرد اهداف خود محتاج استفاده و بکارگرفتن آداب معاشرت و آئین دوستیابی هستند و الّآ با گفتار و کرداری که ولو ظاهرش به اخلاق و آداب آغشته نیست و بر عکس ظاهری بیادبانه و گستاخانه دارد هرگز موفقیتی در کار نخواهد داشت.
در ورزش، معاشرت و برخورد دوستانه و جوانمردانه در قالب مسئله اخلاق ورزشکارانه، امروزه مورد توجه و تأکید است. ورزشکارانی از محبوبیت بهتری برخوردارند که دارای اخلاق و آداب معاشرت بهتری باشند.
در علم جامعهشناسی، اخلاق معاشرت و آئین دوستیابی هر فرد با محبوبیت و جذّابیت او در میان دیگران ارتباطی مستقیم دارد.
حال که اشارهای مختصر به اهمیت اخلاق معاشرت و آئین دوستیابی در حیطههای مختلف داشتیم به اهمیت آداب معاشرت در حیطه دین بر میگردیم و ما با کمال صراحت اعلام میکنیم که دین مقدس اسلام بهترین و کاملترین مسائل آئین دوستیابی و دقیقترین نکات آداب معاشرت را برای بشر به ارمغان آورده است. برای اثبات این موضوع مباحث مفصّلی را ارائه خواهیم داد.
نحوه برخورد با آداب و رسوم دیگران
[ بازگشت ] |
